Kėze (Kozeta) Zylo
Writer
Bio
Ka lindur nė Tepelenė, nga prindėrit Brahim dhe Liri Gjoni, njė familje Mezhgoranase, me tradita patriotike dhe arsimdashėse.
Pasi diplomohet nė Universitetin e Elbasanit "Aleksander Xhuvani" pėr Gjuhė dhe Letėrsi (1979), punoi si mėsuese e Letėrsisė shqipe dhe botėrore nė disa gjimnaze tė Tiranės, ndėrkohė kryen dhe studimet pasuniversitare nė Universitetin e Tiranės.
E spikatur qė nė vitet 80-te pėr prirjet dhe qėndrimet e saj jo konformiste, K.Zylo u pėrfshi energjikisht nė proceset demokratike qė ēuan nė rėnien e komunizmit.
Mori pjesė aktive nė krijimin e Partisė Demokristiane tė Shqipėrisė dhe qė nga themelimi ishte nė kryesinė e Partisė Demokristiane tė Shqipėrisė.
Nė vitet 1994-1995, u zgjodh Sekretare e Pėrgjithshme e saj.
Ėshtė dalluar si njė mėsuese e apasionuar dhe mjaft aktive nė shtypin e pėrditshėm e periodik, organizatore dhe regjisore spektaklesh tė rinisė, etj.
Nė shkurt tė vitit 1997, me shpėrthimin e trazirave social-politike nė Shqipėri, emigron nė ShBA (New York), ku integrohet nė shoqėrinė e atjeshme, vazhdon kualifikimet nė kolegj, emėrohet Kėshilltare e studentėve nė BramsonORT College (2000-2004).
Punoi si pedagoge disa vite nė Globe Institute of Technology nė Manhattan, dhe tani ėshtė e punėsuar nga Bordi i Edukimit tė New Yorkut.
Shquhet ndėr veprimtaret mė aktive nė komunitetin shqiptaro-amerikanė, ku ėshtė e zgjedhur zv/Presidente e org.sė gruas shqiptaro-amerikane nė New York.
Pėrfaqėsuese e medias pranė Institutit "Gjergj Kastrioti Skanderbeg" nė New York.
Sekretare pėr shtypin nė shoqatėn e Shkrimtarėve shqiptaro-amerikanė nė USA.
Eshtė korrespodente e gazetės "Illyria" nė USA dhe nė disa media.
Bashkėpunėtore pėr vite me radhė nė TV "Albanian Culture" nė USA.
Ka organizuar pėr vite radhazi sė bashku me bashkėshortin e saj Qemal Zylo, ditėn e Flamurit si dhe veprimtari tė tjera atdhetare, kulturore si dhe pėr Kosovėn.
Pėrmes veprimtarisė sė saj tė dendur, si dhe krijimtarisė sė kahershme publicistike, letraro-artistike, veēanėrisht nė poezi, K.Zylo ka fituar respektin e studentėve shqiptarė nė New York, tė komunitetit shqiptar nė SHBA etj.
Ėshtė e martuar me Z. Qemal Zylo dhe ka dy vajza, Valbonėn dhe Klodianėn.
Ēmimet
1. U shpall gruaja e vitit 2008 nė New York
2. Ēertifikatė nga Lidhja e Shkrimtareve Shqiptaro-Amerikane pėr njė kontribut tė shquar nė Letėrsi
3. Ēertifkatė nga Shoqata e Dibranėve ne Amerikė pėr ditėn e Mėsuesit
4. Ēertifikatė nga Akademia e Shkencave ne NY pėr njė punė tė palodhur nė Media
5. Ēertifkatė nga TV "Kultura Shqiptare" pėr njė bashkėpunim tė ngushtė me TV dhe mirėnjohje pėr Komunitetin.
6. Ēmim nga revista "Fotjon art"
7. I jepet titulli si Personalitet i Shquar i Kulturės Mbarėkombėtare nga shoqata mbarėkombėtare I. Qemali Vlorė.
Libra tė botuar
1. Monumenti i Lotit (2005)
2. Pranverė pa Mimoza (2006)
3. Mjelmat po te vijne (2008)
4. Bashkautore nė Antologjinė "Perėndim i malluar"
4. Bashkautore nė librin: "Kur e lė zogu folene"
5. Bashkautore nė librin: "Itaka e fjalės"
5. Redaktore nė antologjine "Zemra Prinderore"
6. Bashkautore nė librin: "Antologie de poezie"
Ka gati pėr botim dhe dy libra tė tjerė.
Mjelmat po tė vijnė!
Nuk e di,
Nė mė ke harruar liqeni i bukur i Tiranės,
Nuk e di?
Fėshfėrrimėn e mėndafshit tim, ecur dikur,
Dhe fėrshėllimėn e te dashurit tim,
Nga kėnaqėsia e puthjes,
Kur loznim kukamfshehtėsi,
Dhe nė gjethet e bardha,
Tė lule deleve, kėrkonim fatin,
Mė do apo s'mė do?
Nėn ėmbėlsinė e cicėrrimes sė zogjve,
Ne ecnim te dy tė pėrqafuar,
Rreth trungut tė pishave,
Aty ku lulet bėnin pjalmimin.
Unė nuk e kam harruar liqenin tim,
Prapė dua tė vij pas kaq vitesh,
Edhe pse mund tė jesh zemėruar,
Nga mosardhja ime aty,
Por druhem se mos pishat jane tharė,
Dhe liqenit po i humbet shtrati,
Oh, nuk dua ta besoj kurrė kėtė marrėzi,
Pritmė liqeni i bukur, pritme si dikur
Se mjellmat po tė vijnė!
2008
Cipa e shpirtit
Mė prekin cipėn e shpirtit tė ėmblat fjalė,
Dhe timbri i zėrit mė vjen butėsisht tani,
Dridhet zemra ime nėpėr fantazi,
Pėr puthjen e zjarrtė mbetur tek ti!
Unė po shkoj tė fle nėn kupėn e qiellit,
Dhe yjet do mė lajnė me lotin e florinjtė,
Do tė gdhihem me mėngjesin e artė tė diellit,
Njė ylber me ėndrra mbi shtrat do jenė shtrirė!
Korrik, 2008
Monumenti i Lotit
Sa lot eshte derdhur,
Per ty nenokja ime Shqiperi!
Neqoftese do te kishim mundesi per t'i mbledhur
Me siguri do te krijohej nje oqean i tere,
Ndoshta oqeani me i madh kohor,
Ne gjithe rruzullin tokesor.
Eshte lot i brezave, qe pushtuesit pane me sy,
Eshte lot I vashave, per te dashurit,
Qe u arratisen nga aty,
Eshte lot i pleqve,
Per femijet qe i lane ne vetmi,
Eshte lot i bijes,
Qe s'u ndodh prane ne vdekjen e nenes,
Eshte lot i femijes,
Qe rritet pa pare baba me sy.
Jane varret e prinderve,
Qe u mbuluan pa nje grusht dhe te burrit,
Eshte lot im qe ēan palcen e gurit.
E si kale I hazdisur, vrapoj neper shekuj,
Per te qemtuar brengat te qendisur ne shpirtra,
Qe pena ime bashke me skulptorin,
Te ngrene madherishem, monumentin e lotit.
Washington, Shkurt 2001
Tungjatjeta Kosovė!
Tungjatjeta Kosove!
Tungjatjeta Princesha ime,
Sot po udhėtoj kudo,
Me medalionin e Lirisė nė gjoks,
Medalion qė s'do ndryshket kurrė!
Nė kujtesėn e dhimbjes shkulmėzon shpirti,
Pėr rrėmbimin e tė artit medalion,
Nga zotat e heshtun tė Olimpit...!
Lamtumirė ju Zota tė heshtun, lamtumirė!
Lamtumirė ju qė ma gėrryet kockėn,
Me molėn e hipokrizisė!
Princesha ime Kosovė,
Mė lejo tė vė buzėt, nė bisqet e Lirisė,
E me ju tė bashkohem ne simfoninė e kėngėve,
Tė miliona shqiptarėve, qė kėndojnė shqip,
Aty, nė tokėn e lirė!
Sythet e Lirisė kanė buisur,
Janė harbuar sot, nė degėt e Shkurtit,
Shkurt dimri, kthyer nė stinė pranvere!
Mėngjesin e burgosur zgjoi,
Duke hapur kufirin e shpirtit,
Me vezullim rrezesh nga bjeshkė Kosove!
Mė fal Kosovė qė s'tė vij dot atje, mė fal,
Por, edhe pse larg teje sot,
Unė po e shijoj kėtu lotin e gezimit,
Te ngrirė kallkan, acareve,
Tashme tė shkrirė nga Ju, por edhe nga kjo tokė,
Ku u vesit gonxhja e Lirise, dikur si manushaqe kokėulur!
Nuk do dėgjoj mė krokatje korbash,
Ato kanė kohė qė u shkrumbuan nė harkun vetėtimė tė Lirisė!
Nė trungun e tokės tėnde, dhimbjet lėshonin rrėnjė,
Sot ato u groposėn nė dheun e Prizrenit, Prishtinės
E nė gjithė tokėn e Dardanisė!
Unė kam kohė qė jam larg teje, kam kohė
Por dhe pse larg, vetėm tek ty pėrkundem me ninulla,
Nė tė vetmin djep me shqiponjė gdhendur,
Me emrin Kosovė, me emrin Shqipėri!
Eja, Liri Kosove, eja dhe tek unė,
Mė kap prej dore, se sonte dua tė hedh vallen e Rugovės,
Me xhamadanė sokolash e me plisin e bardhė nė kokė,
Tė trand botėn e cmendur, qė shekuj me radhė,
Ta pėrtypėn Lirinė!
New York, 17 Shkurt, 2008