Keze (Kozeta) Zylo
Writer

Bio
Kozeta Zylo ka lindur nė Tepelene nė njė familje mezhgoranase me tradita tė shquara atdhetare.
Pasi diplomohet pėr gjuhė dhe letėrsi nė Universitetin “Aleksandėr Xhuvani” tė Elbasanit mė 1979) punoi deri nė vitin 1997 si mėsuese e Letėrsise shqipe dhe botėrore nė disa gjimnaze tė Tiranės, ndėrkohė qė pėrfundon studimet pasuniversitare nė Universitetin e Tiranės.
E spikatur qė nė vitet 80 pėr prirjet dhe qėndrimet e saj anti-konformiste, pėr tė cilat provoi dhe ulje nė detyre, znj. Zylo u pėrfshi energjikisht nė proceset demokratike qė ēuan nė rėnien e komunizmit.
Mori pjesė aktive nė krijimin e Partise Demokristiane tė Shqipėrisė: qė nga themelimi i saj ishte anėtare e kryesisė dhe nė vitet 1994-1995, Sekretare e Pėrgjithshme e saj.
Ajo e ka ushtruar me njė dashuri dhe pasion tė veēante profesionin e mėsuesisė, ku dhe ka gėzuar gjithmonė respektin e studenteve dhe tė kolegėve tė saj.
Si njė mėsuese e apasionuar, ka qenė mjaft aktive nė shtypin e pėrditshėm periodik, dhe organizatore, regjizore e spektakleve tė gjimnazistėve tė Tiranės, etj.
Nė Shkurt te vitit 1997, me shpėrthimin e trazirave social-politike nė Shqipėri, emigron nė SHBA, ku integrohet me kulture dhe dinjitet nė kolegjet e New Yorkut.
Nė New York vazhdon kualifikimet e mėtejshme nė kolegj, ku aktualisht ėshtė pedagoge nė Globe Institute of Technology nė Manhattan dhe shquhet ndėr veprimtaret mė aktive nė komunitetin shqiptaro-amerikan.
Vit pėr vit ka organizuar festėn e Flamurit nė mjediset shqiptaro-amerikane, ku kanė qenė tė ftuar kongresmenė dhe ambasadorė, pėr ta ngritur dhe me lart, zėrin e Shqiperisė.
Ajo ėshtė e zgjedhur anėtare e Keshillit Botues tė Librit ne New York.
Pėrmes veprimtarise se saj tė dendur si dhe krijimtarisė sė kahershme publicistike, letraro-artistike, veēanėrisht nė poezi, Kozeta Zylo ka fituar respektin e studentėve shqiptarė nė New York, tė komunitetit shqiptar nė SHBA etj.
Kohėt e fundit, ajo ėshtė prezantuar pėrpara publikut shqiptaro-amerikan me librin me poezi “Monumenti i Lotit”, ku promovimet ishin madhėshtore tė cilat u pasqyruaran denjėsisht nga TV-tė dhe gazetat e ndryshme shqiptare, si nė New York ashtu dhe nė Tirane.
Eshtė e martuar me z. Qemal Zylo dhe ka dy vajza, Valbonėn dhe Klodianėn.

Rreth librit tė parė

Kozeta Zylo - Njė penė e vogėl nė duart e njerėzve halleshumė !

-- nga BEQIR SINA, Nju Jork

Zylo: Me lotin desha te jepja, se memedheut tone, tokes sone te shtrenjte, zanave te bukura te malit, kurre, kurre nuk ju ndane lotet, nga syte e tyre, por e gerryenin trupin dhe linin gjurmet dhe dramat neper te cilat ka kaluar toka jone e lashte. Desha te jepja, Kosoven martire, qe dhe pse ne mijevjecarin e ri, akoma derdhet lot per pavaresi, te ngrija zerin nepermjet vargut se Ēamerise duhet t'i kthehen tokat e gjysherve te tyre, qe u pushkatuan dhe debuan nga pronat e tyre, ndaj me kete dalte skalis vargjet.

Globe Institute of Technology - MANHATTAN (NY): Studentet, koleget, adhuruesit, familja se bashku me intelektualen poete Kozeta Zylo, kane organizuar promovimin e librit "Monumenti i Lotit" ne njerin prej mjediseve te kolegjit Globe Institute of Technology. Promovimi i ketij libri qe ishte disi i veēante per nga ana profesionale dhe interesimi (rreth 250 vetė), do te shenoje rikthimin e artisteve, shkrimtarve, poeteve ne Amerike, pas asaj periudhe te sukseseshme promovimesh, qe kaloi diaspora shqiptare ne SHBA, vitin qe lame pase. E ka titulluar librin"Monumenti i Lotit", monument siē thane oratoret: "Jo nga ata monumentet e diktatoreve qe shemben ēdo dite - por nga ato monumente loti qe rrjedhin ne faqet e ēdo njerit, behen krip e gure, skaliten deri ne pavdekeshmeri... Aty poetja ka "skalitur" me dalten e zemers, plot pathos dashurine e madhe qe ka per familjen e saj - burrin Qemalin, vajzat Klodianen dhe Valbonen. "Monumentin e Lotit" per atdheun e saj, per vendlindjen e saj Mezhgoranin, per Tiranen, per Kosoven e Ēamerine. Ajo di t'u ngreje "Monumente Loti" nepermjet poezise se saj ne kete liber te pare edhe deshomreve, luftes dhe trimerise ashtu si bukurise, lumturise, brenges dhe mallit.

Kishte thene, qe ne ditet e para te kthimit nga Shqiperia kur e pate vizituar pas 9-vjeteve, se ate qe beri me promovimin e librit te saj ne Tirane - do t'a bente edhe ne Nju Jork. Vendosi keshtu, dhe e beri!. Jo se kishte lene ndonje gje pa arritur suksesin e pare ne Tirane, por se ne Nju Jork, ajo ka aq shume miq, shoke dhe kolege sa pa ate promovim qe beri do t'u ishte "borxhli" te gjithe atyre rreth 250 bashkeatdhetarve, intelektuale, afariste, poete, shkrimtare, artiste, muzikane, pedagoge dhe studentet e Globe Institute of Technology e te kolegjit Bermans Orst. E gjithe kjo ngjarje e madhe kulturore, me permasa e vlera artistike shenoi rikthimin e aktiviteteve te munguara ne bashkesine shqiptare ne Amerike. Ndaj dhe emocioni e gezimi nuk munguan e ishte krejt ndryshe. Pjesmarresit, ne kete promovim u larguan per disa ēaste nga brenga e mergimit dhe hyne si "pa pritur e pakujtuar" ne boten e bukur te vendlindjes. Promovimi qe si nje spektakel - i cili u dhuroi sejcilit kenaqesin qe e shijoje me permovimin e librit te pare te poetes intelektuale "Monumenti i Lotit" autores Kozeta Zylo.

Roland Gjoza, shkrimtar e regjizor i mirenjohur nga Tirana, recenesuesi kryesor i ketij promovimi, thote se: "Po mendoja per lotin, si mund ta paraqese lotin nje skulptor dhe m'u kujtua nje thenie e Bethovenit kur shkroi simfonine e nente: "Gezimi vjen nepermjet dhimbjes". Po me erdhi nder mend gjithashtu vargu biblik i Nene Terezes "me shume se per buke kemi uri per dashuri". Keto asosacione, tha ai, me gelonin ndersa lexoja e rilexoja poezite e Kozetes, nje ndajnate ne shtepi dhe i kisha harruar te gjitha adresat. Isha nje njeri i lire ne nje bote qe me perkiste mua, ne nje bote te re, ideale, qe e kishte krijuar poeti. Ato dy ore te mrekullueshme nuk isha me ai njeriu i pasigurte, i mberthyer nga ankthi per te paguar billat, me nje ndjenje te ēuditshme, sikur po qendroja disi pezull as ne qiell e as ne toke. I menduar nga dilemat, i permbytur nga melankolia lenguese qe te shkakton nostalgjia, jo s'isha ai qe jam mesuar te njoh te vetja; njeriu i lodhur ne rrugen e mundimshme te integrimit.

Gjezo vijoj se "Ne Globe Institute me beri pershtypje nje pedagoge qe ne kohen e lire hapte kompjuterin dhe shkruante poezi. Pastaj ua lexonte studenteve ashtu thjeshte, e frymezuar, perplot emocion. Nje dite me tha: "Roland, eja te te lexoj nje poezi". Ishin vertet vargje te ndjere dritherues, me nje dashuri te veēante prej nene te dhembshme per vajzen e saj, Valbonen. Nje here tjeter, me nje ton disi alarmues, plot ankth dhe revolte, me lexoi nje poezi per Bardhyl Ajetin, gazetarin e Bota Sot te vrare mizorisht per fjalen e tij te lire. Per Kozeten mund te shkruhet shume po ky eshte libri i saj i pare. Le t'i leme fjalet me te mira per librat e saj te mevonshem.

Prezantuesen dhe udheheqesen e promovimit te librit "Monumenti i Lotit" te Kozeta Zylos e beri me shume profesionalizem dhe ēiltersi e bija e saj Klodiana. Xhevat Limani, regjisor, dramaturg e aktor, i dha edhe me shume ngjyra poetike, ketij promovimi me interpretimin e disa pozive te zgjedhura nga "embelsia" e faqeve te ketij libri. Muzika qe "notonte" ne ēdo fragment nga notat e pentagramit, pasuruan programin, luajtur me plot mjeshtri nga kengetari i njohur Frederik Ndoci. Kendoi edhe Bujar Gega kengen qe ne kor u kendua nga rreth 200 pjesemarresit.

Pershendeten: Ryan Buck - Dean Student Services, Mailinda Myrto, Roland Gjoza, Frederik Ndoci recitoi "Polena e Puthjes" dhe Udhetimi me shkronjat, Xheraldo Montone, Pandeli - Pierre Simesia recitoi "Dy Statujat", Ikbale Cefa poezine, "Klodiana Engjelli im". Shqipe Biba, Pellumb Kulla, Naum Prifti, Mikele Arapi, piktor i tablos "Monumenti i Lotit", Zef Nacaj, Lavdie Balili, Entela Barci, pedagoge e muzikes, ne violine me nje pjese te kompozitorit te madh Bach, dhe" Lule bore". Me pas pershendeten edhe Iliriana Sulkuqi me poezi, Egezonjeta Nivokazi vajza nga Kosova recitoi "Cicerrim mirenjohje". Liri Alla dhe Lindita Fekushi, gjithashtu foli dhe Vera Preci nga salla, Valbona Cano. Xhevat Limani recitoi Cameria, Pengu im Kosova, dhe "Monumenti i Lotit", Shqiperine e kam per jete dhe Festa e Flamurit u recitua nga dibrani Fehmi Arapi. Ne fund u shtrua nje koktejl dhe u kalua ne nje program te pasur argetimi me kenge e valle popullore e te muzikes.

Majlinda Myrto: Qe ne strofen e pare poetja therret per padrejtesite qe i jane bere popullit shqiptar, popullsise ēame:

Klithin zerat nga nentoka, Ē'ben keshtu, o Evropa plake, Jemi ēamet te masakruarit, Po kullojme akoma gjak!

A nuk te emocionojne keto vargje dhe te bejne te ngresh zerin me force perballe kancelarive memece te Evropes ?

Steve Galegor, sherben ne Staten Island si Pastor dhe eshte inxhinier arkitekt ne profesion: "Ju faleminderit, qe me dhate rastin te them edhe une dy fjale ne kete promovim. Shqiptaria ma ka pasuruar mua jeten time. Pasi une mesova shume gjate kohes qe jetova ne Shqiperi. Ajo ēka une mesova atje eshte se nuk duhet harruar asnjehere por duhet mesuar me shume. Une ndjej nje kenaqesi te veēante kur ndodhem mes jush, pasi qe shoh sesa ju jeni te lidhur me atdheun tuaj. Poezise se Kozetes i perket nje fjale e cila eshte marre nga ungjilli ku thuhet se "Keshilla ne zemren e njeriut eshte uji i thelle por njeriu ne mend do te dije te mbledh nga ai ujin" ( F.U.20:5) Kjo thenje na ngjitet te gjitheve ne qe e ndjeme kete. Libri i Kozetes ka shume vlera perbrenda. Ashtu siē eshte nje poet i cili ka aftesi t'a nxjerre nga ai thesar ate qe ne na terheq me shume. Falemideroi Kozeten qe ka marre "guximin" me ēiltersi dhe sinqeritet te ne pasqyroje ne ndjenjat e saj. Poezia eshte nga ato gjerat qe nuk mund t'a beje ēdo njeri. Ne poezi te bejne pershtypje fjalet "e pathena", ato gjera qe nuk i shprehim dot, por i kuptojme fare mire."

Ryan Buck - Dean Student Services: "Jam me te vertete i lumtur qe te jem prezent ne kete promovim te komunitetit shqiptar. Ashtu siē jame i lumtur qe ndihmoj dhe i jap mesim ketij komuniteti me studentet qe marrin mesim ne kete kolegj. Ndersa sot, kemi nje kenaqesi tjeter qe te gjithe ne po kontribojme te nderojme krijimtarine e pedagoges sone znj. Kozeta Zylo. E cila, eshte pjese e stafit te pedagogeve te kesaj shkolle te larte. Shkolle e cila promovon dijen e te gjithe studenteve nga e gjithe bota edhe te studenteve shqiptare. Jam me te vertete i lumtur qe ndodhem midis jush dhe t'i uroj suksese poetes Kozeta Zylo."

Geraldo Montone - Arberesh pedagog i kolegjit Globe Institute of Technology: "Une flas si shqiptar, une jam krenar se jam me ju! Jam ketu t'i urojme suksese Kozetes. Kozeta eshte nje inspiracion per mua dhe lexuesin e saj, nje inspiracion per burrin dhe femijet e saj. Kozeta eshte nje zonje e madhe kur ecen, kur flet, kur jep mesim dhe kur shkruan poezite. Ajo te ben te qeshesh edhe athere kur nuk ke nder mend, te bene me humor edhe kur je i merzitur. Te ben edhe me afer atdheut edhe kur je kaq larg tij nepermjet poezive te saj."

Pandeli - Pierre Smesia, shkrimtar: "Libri i Kozetes, eshte " Monumeti i dashurise! Monumenti i erresires! Monumenti i nenes per femijet e saj ! Monumenti qe kemi ne Shqiptaret!. Zonja Kozeta Zylo me kete liber nuk na vjen vetem si poete, por kjo vjen edhe si nje "skulptore" meditore. Vjen si piktore sepse, ka "skalitur" nepermjet poezise mallin e Mezhgoranit deri tek dashuria dhe dhimbja ne te gjithe Atdheun e saj. Ajo vjen si skulptore e dy Monumenteve te atij te Ali Pashe Tepelenes dhe te Munomentit te Lotit."

Shqipe Biba - gazetare: "Sapo u ktheva nga Kosova ku mora pjese ne nje mision humanitar dhe erdha ne kete promovim t'i uroj perzemersisht Kozetes suksese ne krijimtarin e saj. Te na dhuroje me shume poezi qe "ēajne" shpirtin e lexuesit. T'i dhuroje me shume krijmtari te gjithe atyre qe e ndjejne thelle ne zemer poezine e Kozetes dhe plagen e mergimit. Monumenti i Lotit eshte monumenti i te gjithe shqiptareve kurbetqar."

Pellumb Kulla - Ish Ambasador, shkrimtar e regjizor: "Eshte me te vertet nje kenaqesi madhe te marresh pjese ne nje promovim te ketille ku marrin pjese kaq shume intelektuale, shkrimtare, poete, artiste e afariste te komunitetit. Kozeta dhe bashkeshorti i saj Qemali jane nje familje shume art-dashese dhe ndoshta nga me art-dasheset qe ka komuniteti yne ne SHBA. Poezia dhe arti eshte ne shpirtine kesaj familje. Ata jane edhe shume afer me te gjitha aktivitetet e komunitetit."

Naum Prifti - Shkrimtar i njohur: "Shume spontane jane bere ne Amerike, promovimit e librave. Ka nje krijimtari te madhe nga kolege e kolege. Libri i pare i ēdo njerit prej nesh eshte nje eveniment i madh per autoren vet per familjen e saj dhe per gjithe letersine. Asnjehere nuk dihet se cili liber do te jete ai qe do te lere gjurme, qe do te hyje ne tempullin e letersise dhe do te hedhe hapa te sigurta dhe qe do te gjeje jehone te madhe ne zemren e mendjen e lexuesve. Dhe ndoshta do te mbijetoje me shekuj ashtu siē mund te na vije edhe sot rilindasit tane te medhenj Andon Zako Ēajupi, Naim Frasheri, Fishta e nje sere autoresh te tjere, deri ne ditet tona."

Poetja intelektuale Kozeta (Keze) Zylo: "Ju faleminderit qe merrni pjese ne promovimin e librit tim, "Monumenti I Lotit" dhe ja keshtu mblidhemi se bashku si motra dhe vellezer te nje gjaku. Takimi i perbashket me ju, flet qarte per nje respekt dhe dashuri te pakufishme per letersine dhe poezine, qe eshte forma me e perkryer e saj. Dashuria ime me vargun, me poezine ka qene nje pasion i hershem i ndergjegjes dhe shpirtit tim, dhe keto copeza te shkeputura here rrufeshem e here qete-qete formuan kete liber me kete titull sa simobolik, po aq dhe te brendshem.

Ky ritual i dashurise dhe flirtit tim me poezine, ka qene nje ritual qe eshte kryer brenda perendeshes se frymezimit, dhe me ne fund arriti qe te shperthente duke ju falur kete liber. Duke lexuar keto rreshta ne mendje me vijne fjalet e Volterit, shkrimtarit, komedianit dhe enciklopedistit te madh francez (1694-1778) qe ne jete kam pasur vetem nje mik te sinqerte, LIBRIN. Sigurisht, qe eshte e shpjegueshme, ndarja me pjesen me vitale te jetes tende, me njerezit, me te afermit, me studentet, nxenesit, nuk ka se si te mos lene gjurme ne ate pjese te ndergjegjes tende, qe gjithmone eshte si nje roje personale, besnike, qe rri zgjuar per te shkruar diēka nga jeta ime apo dhe e tjetrit."

Poezi

Monumenti i Lotit

Sa lot eshte derdhur,
Per ty nenokja ime Shqiperi!
Neqoftese do te kishim mundesi per t'i mbledhur
Me siguri do te krijohej nje oqean i tere,
Ndoshta oqeani me i madh kohor,
Ne gjithe rruzullin tokesor.
Eshte lot i brezave, qe pushtuesit pane me sy,
Eshte lot I vashave, per te dashurit,
Qe u arratisen nga aty,
Eshte lot i pleqve,
Per femijet qe i lane ne vetmi,
Eshte lot i bijes,
Qe s'u ndodh prane ne vdekjen e nenes,
Eshte lot i femijes,
Qe rritet pa pare baba me sy.
Jane varret e prinderve,
Qe u mbuluan pa nje grusht dhe te burrit,
Eshte lot im qe ēan palcen e gurit.
E si kale I hazdisur, vrapoj neper shekuj,
Per te qemtuar brengat te qendisur ne shpirtra,
Qe pena ime bashke me skulptorin,
Te ngrene madherishem, monumentin e lotit.

Washington, Shkurt 2001

LOTI PIKTURĖ

Nė trokun e kalit,
Gjej gjurmėn e zverdhur,
Tė qytetit tim,
Zbrazur perjetėsisht,
Nga kalorėsit e ikur!
E kam lėnė pikėn e lotit,
Pranė gurit tė sofatit,
Nė portėn e shtėpisė sime,
Ndėrtuar nė lashtėsi!
Hej udhėtar!
Nė tė rėntė rruga andej,
Fotografoje lotin tim,
Nė pikturė do jetė kthyer,
Ndoshta nga mė tė cmueshmet,
Deri mė sot,
Nė muzeumet e botės!

Manhattan, 2005

MIRĖNJOHJE AMERIKĖS

Fluturoj si zogi i lirė mbi New Yorkun e bukur,
E mallėnueshem shoh ishujt rreth kryeqytetit,
Gradaēielat e larta qė bisedojnė me qiellin,
E statujėn e Lirisė qė mė ngroh me diellin.

Por nuk mahnitem jo nga kėto perla,
Mahnitem mė shume nga ligjet shekullore,
Qė mirė se tė vini i thoni cdo emigranti,
Mjafton t'i zbatoni ato ne rrugė njerėzore.

Ėshte i vetmi vend, qė nuk njeh racizmin,
Edhe pse racist u treguam me tė,
Villnin qeveritė, per imperializmin,
Si ujkonjat plaka, qė s'shqyenin dot mė.

Ja, ashtu mė duket duke fluturuar,
Dhe hirin e robėrise shkund ne Oqean,
Si amanet i te vdekurit, prush pėr Shqeperinė,
Ma digjni trupin, e hirin pėrhapeni mbi vatan.

Se zėri i lindur, nė tymrat e kohės,
Ėshtė mė i fuqishėm nė zanoret e lirisė,
Mbyt krrakjet e sorrave e kukuvajkave,
E del mbi ta, sa lashtėsi e Ilirise.

Une e di, dhe ju e dini, o zemra te prangosura,
S'e si na futėn stėrkėmbshin nė vallėzimin e shqipeve,
E si dogjėn historinė, me hellin e zjarrtė,
Dhe vodhėn yllėsinė, me gjuhėn e mbrapshtė.

Ndaj Amerikė endem e lirė, nė sytė e tu,
Qė nga tempujt e gjer nė shtėpinė e bardhė,
Nuk thartohem nga kataraktet e botės, uthull,
Por mė ke rrėmbyer tė tėrėn, si zambak i rrallė.

Manhattan, 2006

MOLLA E MIGJENIT

Nxorra nga sunduku, endrren e hershme,
Fshehur ne shpirt, strukur si kotele,
Te ikja larg, larg per te kafshuar,
Vargjet e Migjenit, mollen e ndaluar.

Ja erdhi dhe koha, qe si shtrengate me hodhi,
Ne nje bote te panjohur, hapin ndalova,
Kurreshtjen shpejt, nga dega rrezova,
Mollen e ndaluar, qe asgje s' shijova.

Molla e kuqe, krimbosur ishte brenda,
Kishte kohe qe priste dhe me nuk duronte,
Kalbesira e viteve i zbehte kurreshtjen,
Nga qullosja e saj, dhembi se kafshonte.

Me vargun e Migjenit ngrire ne buze,
E uritur vazhdoja te kerkoja,
Neper kopshte, zyra mondane qendrova,
Por mollen e ndaluar kurre se shijova.

Buza e ngrire si shege u ca,
Me rruaza te kuqe shkruajten ne gushe,
Mollen e ndaluar qe se shijove ketu,
Eshte ne dheun tend, mbjellur ne cdo fushe.

Brooklyn, Shkurt 1999

POLENA E PUTHJES

Puthjet e embla jane si flutura,
Qe fluturojne magjishem, ne hapesiren e zemres,
Ndezin gjakun, shtojne ritmin e jetes,
E etshem thithin burimin e veses.

Jam ngjizur e tera, brenda teje
Dy zemrat rrahin si nje e vetme,
Nuk lekunden nga stentet, muzgjet,
Levizja kryhet si deshire e perjetshme.

Ne prush le te digjet puthja, qershi,
Ne llaven e zjarrte te dashurise,
Une nuk do te jetoja dot pa te,
Do te ishja si kali gerdalle, ngordhur qe i ri.

Kjo ndodh ne syte e dashuruar,
Kur ti flocka puthjesh me lė ne buze,
E une ashtu e marrosur,
E vjedh floēken dhe e stampos ne gushe.

Tani si nje engjell me vjen puthja,
Kur shpirtrat bashkohen ne nje,
Shigjeta e shikimeve eshte tretur e tėra,
Dashuria perhapet si polenė ne tė.

Keze (Kozeta) Zylo, Manhattan

VJESHTA

Vjeshta erdhi me gjethen e verdhe,
Duke pikturuar oborrin tim,
Si nje tapet te florinjte veshi gjithcka,
Biles dhe zemren time, paksa me trishtim.

E magjepsur shtrihem e tera,
Mbi gjethet si zemrat me vena, qe zhurmojne nen mua,
Kurrizin me perkedhelin me feshferimen e tyre,
Papritur nje gjethe keputet nga pema dhe me thote "te dua".

Oh, c'me kujtove vjeshten e Tiranes sime,
Ku ne kete stine gumezhinte shkolla,
Reniet e gjetheve nga pemet atje,
Preknin me bute se buzet e njoma.

Gjethja e verdhe me vjeshten e arte,
Te shton xhelozine paksa per gjithcka,
T'I lyen floket ne ngjyren e grunjte,
Si per t'i thene Henes, kam ngjyren tende, mos m'u nda!

E pershendes vjeshten e verdhe: mireseerdhe!
Gjethen e saporene e stampos ne dritare,
Dielli I perhimte rrezaton nga kapilaret e gjethes,
Si dehje te romances sime, luajtur ne kitare.

Staten Island, shtator 2005

KULLAT BINJAKE

Terrori ma kaploi shpirtin,
M'u fut ne trup, si hekur i nxehte,
Ku ne kullat digjeshin njerezit,
Nga avionet, zjarr, futur fshehte.

Nga ballkoni im cdo dite u shikoja,
Miss Bota, qendronit vite me radhe,
Ne cdo konkurs, ju kishit fituar,
Si nuse te bukura, mbi kal te bardhe.

U trondit bota, per te madhen hata,
Zinxhiri i vuajtjeve, do te ngrere kala,
Do te perhapet, terrori si nje murtaje,
Te mjeret njerez qe do t'i haje.

Tymi djegesire me shponte hundet,
Me bllokonte frymemarrjen, mushkerite,
Bashkohet me dhimbjen, per njerezit brenda,
Qe rane ne gracke ne te zezen dite.

Nga dritarja brenda, fjoll i zi futet,
Ne vend te diellit rrezearte,
Cajne lajmet, nderpritet puna,
Hedhje njerezish, varr, nga maje e larte.

U vra njeriu, LIRIA, u vra bota,
Filluan qeverite te villnin vrer,
Ec e jaket e mundimshme, te zgjidhnin, lėmshin,
Nga djallet e verdhe, qe mbollen aq tmerr.

Brooklyn, 11 Shtator 2001

Kushtuar Burrit te madh shqiptar,
IBRAHIM RUGOVES

Burri shqiptar Ibrahim Rugova,
Ecte si nė legjenda me shallin rreth qafės,
Kėrkonte Lirinė e ėndėrruar nė shekuj,
Rrėmbyer nga barbarėt, vrasėsit e fjalės.

Brengėn e dhimbjes e mora me vete,
Kėtu nė Manhattan me studentėt ta ndaja,
Nuk mund tė filloja mėsimin e zakonshėm,
Pa njė minutė heshtje, si shqipe tė qaja.

U ngritėm nė heshtje me lot nė sy,
Peshėn e lotit mbanim nė supe,
Biles dhe tė huajt qė ishin aty,
U bashkuan me ne, nė zi e nė lutje.

Luftove menēurisht, pa shpatė gjakosur,
Salloneve mondane nė ēmendinė e kohės,
Ta merrje Kosovėn nė gjoksin e nėnė Lokeve,
Shqyer nga kuēedrat nė kthetrat e lojės.

Me vizionin tėnd, trondite botėn,
Kosovėn martire, drejt Pavarėsisė e ēove,
U ēane lajmet, flasin Presidentėt,
Pėr vdekjen tėnde tė parakohshme.

Simboli i bashkimit mbete pėrgjithmonė,
IBRAHIM RUGOVA, burr i rrallė,
Globi i botės, si zgavėr duket,
Pret Kosovėn, me shekuj ndarė.

Kėze (Kozeta) Zylo, Manhattan, NY
22 Janar, 2006

HISTORIA E KAFSHUAR

Atdheu im,
Pse mundohen "Ata"
T'i varrosin mekatet,
Gjerat e kobshme katran,
Mjere shamizezat nena,
Qe mbi mollezat e fishkura,
Kalon currili i lotit,
Per djemte e tyre qe vane.
A do te gjendet nje dite,
E verteta e brishte e historise,
Qe gjeneratat mos te konfuzohen,
Dhe une mos te behem xhind,
Qe me thonje shtrigash,
Zhgarravinat e historise t'i gris!
Ndoshta do te duhet pune,
Qe dheun mos ta germoje Kau i Zi,
E qe studentet e mi,
Mos te shkojne me hamall neper Evrope.
Por me forcen e Atdheut,
Dhe krenarine e te pareve,
Te ndalojme vrasesit gjakftohte,
Qe Shqiperia mos te jete me,
E kafshuar si ne vitet 1912-te,
Por e bashkuar me te gjitha trevat,
Me Kosoven legjendare dhe Camerine e masakruar.
E ne zemrat tona prush, e verteta te dihet,
Jo me refren i kobshem,
Clirimi eshte ne 28?!
Clirimi eshte ne 29?!
Por per pikat kyce te historise,
Le te veshim gunen e bashkimit,
Dhe ne mos te vuajme me
Nga kafshuesit HistoSTRUCE te cvirgjerimit!

Manhattan, Prill 2005

HEU KOSOVE!

Ma blove shpirtin, nen mokrrat e Evropes,
Kur copetohej trupi si me hanxhare,
Therrte gjoksi, nga rrjedha e plages,
Ku vendosej fati nga kasape te marre.

Me lere te endem e lire,
E te vije aty, ne token time,
Dhe pastaj te perulem ne gjunje,
Pa ushtare me tyta, rreth zemres sime.

Qe syte e mi, mos te hedhin lot,
Si shelgje lotues per te renet,
Por loti im le te kthehet ne kokrriza,
Ku te godas si bresher, ata qe skermitin dhembet.

Dua te thyej hekurat qe te rrethojne,
E te futem ne shpirtin tend gjigand,
Le te mbushem andej me frymen tende,
E te ringjall fizikisht heronjte,qe per ty jeten dhane.

Heu Kosove!
Me dramen tende ne shpine,
Ecje, luftoje dhe asgje s'te ndalte,
U desh fundi i nje shekulli,
Qe lufta tende, shkeputjen nga Serbia te shpallte.

Pavaresia tende e afert,
Nuk eshte me imazh hyjnor,
Ne te jane murrosur shpirtrat,
Qe premtimi i dhene te jete burreror.

E nese ju gjykates boterore,
Rivrisni shpirtrat e murosur,
Trupat e shenjta te tyre,
Do ta kthejne ne legjende, lirine e burgosur.

Manhattan, Prill 2005

GOZHDĖT E KRISHTIT
Kushtuar Nene Terezes

Si gozhdėt e Krishtit I mbaje, dhimbjet e tė mjerėve,
Nė trupin tėnd tė vogėl femėror,
Nuk ndjeve lodhje, nė shėrbimet e tyre,
Po frymė e jetė u dhe, nga shpirti tėnd hyjnor.

Nė ballin tėnd me vija kaltėrsie,
Pikturohet mirėsia, si njė shenjtore,
Plagėt dhe qelbin nga trupi jua hiqje,
Me buzėt e tua, dashuri mėkove.

Nė lutje e pėrshpirtje me duar mbledhur,
Njė shėrbėtore e Zotit ngele pėrherė,
Rrudhat e ballit nė fisnikėri derdhur,
Mėncurinė japin, njė stoli me vlerė.

Nė sytė e tu pasqyrohet Zoti,
Me krahėt ėngjėll ne fluturim,
Bekon cdo zemėr plaku e fėmije,
Me zemrėn det, gjer nė adhurim.

O nėnė e madhe, o bijė shenjtore,
Tė sėmurėt me lebrozė, nė gji I fute,
Nuk pyete nga infeksionet, mikrobet ngjitėse,
Por si bijė e Krishtit i largove tutje.

Rrėnkimet e fundit nė sy jua merrje,
Me ballsam shpirti I shėroje nė flakė,
Vdekjen e zezė, nga trupi ua hiqje,
O nėnė Tereza, melhem pėr plagė.

Atje ne Kalkutė, ti prehesh e qetė,
Me detyrėn e lartė, si adhuruese e Zotit,
Bija e Shqipėrisė, frymėzim qiellor,
Mbrujtur nga brezat, fyrmė e qėmotit.

New York, 1997

DY STATUJAT

I mora statujat dhe I vendosa me radhe,
Ne hollin e bukur te shtepise sime,
Secila mbart historine e saj,
Ca me lufte e ca intime.

Midis ketyre statujave,
Dy qendronin hijerenda,
Njeri papritur nxorri ushtrine,
Tjetri ushtrine me kalane brenda.

Xhorxh Uashingtoni si Presidenti i pare,
Krenohej per Ameriken e lire,
I vetmi vend ne bote akoma,
Qe s'pushkatoi fjalen e lire.

Te lutem, hidhet Ali Pasha,
E c'bere ti me shume se une?
Ti shkepute Ameriken nga Franca e Anglia,
Une shkeputa Shqiperine nga Greqia dhe Turqia!

Une, thote Uashingtoni,
Po flas ketu nga toka ime,
Kjo shtepi qe sheh ketu,
Eshte nje pjese e Amerikes sime.

Edhe une thote Ali Pasha,
Kam vend nderi ne kete shtepi,
Eshte stermbesa ime prej gjaku,
Qe historine kurre s'e flaku.

Staten Island, korrik 2004

|     WebDizenjo